CHP’DE GENEL SEKRETER ASALETEN ATANACAK MI?

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, “genel başkan” seçildiği Mayıs 2010 yılından bugüne en büyük değişikliği partinin örgütsel modelinde gerçekleştirdi. Partide en kudretli koltuk olarak görülen Genel Sekreterlik makamının yetkilerini budamakla kalmadı, 8 aydır vekaletle yönetiyor.

175

Cumhuriyet Halk Partisi’nde Genel Sekreterlik makamı demek ‘Genel Başkanlık’ makamının ardından partinin iki numaralı koltuğu olarak görülüyordu. Koltuğa oturan muktedir bir isimse genel sekreterlik makamının önemi ve gücü daha da artıyordu.

Uğruna kitapların yazıldığı, ‘gölge lider’ yakıştırmalarının yapıldığı CHP Genel Sekreterliği makamı örgütün merkeziydi.

Genel Merkez’in, il ve ilçelerle olan karşılıklı bütün irtibatı, yazışmaları ve temasları genel sekreterlik makamı üzerinden gerçekleştirildi. Kısaca örgütü genel sekreterlik makamı sevk ve idare ederdi.

Tek Parti döneminde bırakın partiyi, Bakanlar Kurulu’nu bile neredeyse sevk ve idare eden CHP Genel Sekreterlik makamının yerinde bugün yeller esiyor.

KUDRETLİ İSİMLER O KOLTUĞA OTURDU
12 Eylül Darbesi’nin ardından partinin kapalı olduğu 1981-1992 yılları arasındaki dönem dışında partinin kurulduğu 9 Eylül 1923 yılından bugüne kadar 30 isim o koltuğa oturdu.

Recep Peker, Şükrü Kaya, Refik Saydam, Kemal Satır, Kasım Gülek, Bülent Ecevit geçmişte CHP Genel Sekterlik makamında bulunmuş ve bulunmakla kalmamış partinin gidişatına yön veren onlarca isimden öne çıkan birkaç isim.

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun genel başkanlık adaylığı konusunda ikna edenlerin başında da dönemin Genel Sekreteri Önder Sav geliyordu.

Baykal’a desteğini çeken Sav, kendisine yakın milletvekillerine açıklama yaptırarak sokakta ve tabanda zaten tercih edilen Kılıçdaroğlu’nun terayağından kıl çeker gibi genel başkan olmasını sağlayan isim olarak ön plana çıkacaktı.

2010 yılında Kılıçdaroğlu, genel başkanlık makamında oturunca Sav da genel sekreterlik görevine devam etmişti.

Ancak Sav ile Kılıçdaroğlu arasındaki cicim ayları kısa sürecekti.

BAYKAL DEĞİŞTİRDİ KILIÇDAROĞLU UYGULADI
2008’de Deniz Baykal döneminde gerçekleştirilen 14’üncü Olağanüstü Kurultay’da tüzük ve program değişikliği gerçekleştirildi.

Yapılan değişiklikle, ‘güçlü genel sekreterlik’ uygulamasına son verildi ve MYK’da daha çok merkez sağ partilerde uygulanan ‘başkanlık divanı’ uygulamasına geçildi.

Ancak Sav’ın muhalefeti nedeniyle Baykal döneminde bu değişiklik bir türlü uygulamaya geçilemedi.

Kılıçdaroğlu, genel başkan olduktan sonra, 2008 yılında yapılan ve genel sekreterin PM tarafından seçilmesini önleyen, yetkilerini budayan ve genel başkan yardımcılığı sistemine geçilmesini öngören tüzük değişikliğini yürürlüğe koymaya karar verdi.

Bunun için fazla beklemedi de…

Tabi ki Sav ve ekibi bu değişikliğe direndi.

Ancak Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, CHP Lideri Kılıçdaroğlu’nun verdiği yeni MYK listesini onaylayınca; 10 yıl “Demir Yumrukla” CHP’yi yöneten Önder Sav’ın partiden tasfiye olmasının dışında bir seçeneği kalmadı.

“KORKU İMPARATORLUĞUNU YIKTIK”
Tarihler 3 Kasım 2010’unu gösterdiğinde kameralar karşısına geçen Kılıçdaroğlu, “Halkımı seviyorum, gücümü onlardan alıyorum. Gücünü bir yerden alanlar bu partide olmak zorunda değiller. Partideki korku imparatorluğunu da yıktık ülkedeki korku imparatorluğunu da yıkacağız” diyerek CHP’deki tarihi değişime dikkat çekiyordu.

TÜZÜKTE DE NEŞTER ATTI
Kılıçdaroğlu, CHP Tüzüğü’nde Genel Sekreterlikle ilgili asıl radikal değişiklik içinse acele etmedi. Tam 8 yıl bekledi.

9-10 Mart 2018 tarihinde Ankara’da toplanan 19’uncu Olağanüstü Kurultay’da kabul edilen tüzük değişikliğiyle partide iki numaralı koltuk olarak görülen Genel Sekreterlik makamı sembolik ve evrak sevk işlemi dışında hiçbir işlevi kalmayacaktı.

Yeni tüzüğe göre genel sekreterlik makamı, parti örgütünün, yazışma, başvurma ve haberleşme birimidir. Genel sekreter genel evrak kaydının tutulması ve muhafazası ile dağıtımını sağlayacak.
Tüzükte yapılan yeni değişiklikle CHP’de örgütlerde ilgili tasarrufta bulunma yetkisi artık Genel Başkan’ın atadığı örgütlerden sorumlu genel başkan yardımcılığına bırakıldı.

EN UZUN SÜRE TAMAYLIGİL GÖREV YAPTI
Kılıçdaroğlu, Önder Sav’ın ardından genel sekreterlik makamına sırayla, Süheyl Batum (2010), Bihlun Tamaylıgil (2010-2014), Gürsel Tekin (2014-2016), Kamil Okyay Sındır (2016-2018) Akif Hamzaçebi (2018-2019) ve Hamzaçebi’nin istifasının ardından Şubat 2019’da Muharrem Erkek’i vekaleten atadı.

YENİ İSİM ATANACAK MI?
CHP’de bilindiği gibi kurultay süreci resmen start aldı. Kurultayın Nisan’dan önce toplanması teknik olarak olanaksız görünüyor.

Başkentte şu sıralar herkes, ‘CHP Genel Sekreterlik makamı 6 ay daha vekaletli mi yönetilecek, yoksa asaleten atama yapılacak mı, sorusunun yanıtını merak ediyor.

Yeni tüzük değişikliğiyle artık sadece MYK üyelerini atama yetkisi değil, MYK’daki koltuk sayısının indirilip attırılması konusunda da tam yetki CHP Genel Başkanı’na verildi.

Kılıçdaroğlu’nun başlayan kurultay sürecini hesaplayarak MYK’da bu aşamada revizyona gitmesi beklenmiyor.

En azından kurultaya kadar bu MYK ile devam etmesi bekleniyor.

Genel Sekreterlik ataması konusunda sürpriz yaşanır mı dersiniz?

Onu da yaşayıp göreceğiz…

KURULUŞUNDAN BUGÜNE CHP GENEL SEKRETERLERİ

1)Recep Peker (1923-1924)
2)Cemil Uybadın (1924-1925)
3)Saffet Arıkan (1925-1931)
4)Recep Peker (1931-1935)
5)Şükrü Kaya (1935-1939)
6)Refik Saydam (1939-1941)
7)Faik Öztrak (1941-1942)
8)Ahmet Fikri Tüzer (1942)
9)Memduh Şevket Esendal (1942-1945)
10)Nafi Atuf Kansu (1945-1947)
11)Tevfik Fikret Sılay (1947-1950)
12)Kasım Gülek (1950-1959)
13)İsmail Rüştü Aksal (1959-1962)
14)Kemal Satır (1962-1966)
15)Bülent Ecevit (1966-1971)
16)Şeref Bakşık (1971)
17)Kâmil Kırıkoğlu (1971-1973)
18)Orhan Eyüpoğlu (1973-1978)
19)Mustafa Üstündağ (1978-1981)
20)Ertuğrul Günay (1992-1995)
21)Adnan Keskin (1995-1999)
22)Tarhan Erdem (1999-2000)
23)Oya Araslı (2000)
24)Önder Sav (2000-2010)
25)Süheyl Batum (2010)
26)Bihlun Tamaylıgil (2010-2014)
27)Gürsel Tekin (2014-2016)
28)Kamil Okyay Sındır (2016-2018)
29)Akif Hamzaçebi (2018-2019)
30)Muharrem Erkek (vekil, Şubat 2019’dan itibaren)

CHP’DE ÜYE LİSTELERİ ASKIYA ÇIKIYOR